Ishrana matičnim mlečom nije jedini faktor koji određuje razvoj pčelinje matice, pokazalo je novo istraživanje naučnika sa Univerziteta Kalifornije u Riversajdu, objavljeno u časopisu Nature. Istraživanje otkriva da se matice ne razvijaju samo zahvaljujući specifičnoj ishrani, već i zbog posebnog okruženja u kojem odrastaju. Ova saznanja prenela je agencija ANSA.
Prema rečima naučnika, buduće matice se razvijaju u pažljivo projektovanim voštanim komorama, poznatim kao matičnjaci ili kraljevske ćelije, koje imaju jedinstvene fizičke i hemijske karakteristike. Pčelinje matice i radilice počinju život kao gotovo identična jaja, ali se kasnije razvijaju u veoma različite jedinke. Matice rastu brže, dostižu veću veličinu, žive znatno duže i jedine su sposobne da polažu jaja, obezbeđujući opstanak kolonije.
Istraživanje je pokazalo da matičnjaci nisu samo zaštitne strukture, već specijalizovana razvojna okruženja. Ove ćelije, karakterističnog oblika koji podseća na kikiriki, izrađene su od voska drugačijeg sastava od onog koji se koristi u ostatku košnice. Takav vosak je manje gust, elastičniji i efikasnije zadržava toplotu i vlagu, stvarajući optimalne uslove za razvoj larvi budućih matica.
Osim toga, istraživači su otkrili da vosak matičnjaka sadrži drugačiji sastav masnih kiselina i hemijskih signala, što dodatno utiče na razvoj budućih kraljica košnice. Značajno otkriće odnosi se na do sada nedovoljno poznatu grupu mladih pčela radilica, nazvanih „graditeljke matičnjaka“. Ove pčele, mlađe od većine ostalih radilica, tokom brige o budućim maticama održavaju povišenu telesnu temperaturu i prolaze kroz fiziološke promene.
Naučnici smatraju da dodatna toplota koju proizvode ubrzava razvoj matica. Dok se pčela radilica razvija za oko 21 dan, matici je za sazrevanje potrebno približno 16 dana, što omogućava bržu zamenu matice kada je to neophodno. Osim toga, istraživanje je pokazalo da ove specijalizovane radilice ne koriste samo postojeći vosak, već aktivno sakupljaju, obrađuju i obogaćuju materijale od kojih grade matičnjake.
Dok se odvijaju ovi procesi, u telima „graditeljki matičnjaka“ aktiviraju se posebni biološki procesi povezani sa proizvodnjom voska, što menja način funkcionisanja njihovog organizma. Entomolog Boris Ber, jedan od autora studije, uporedio je ovaj sistem sa kraljevskim dvorom, naglašavajući da postoji posebna grupa pčela posvećenih uzgoju matica.
Istraživači su primetili isti obrazac ponašanja kod azijskih i evropskih medonosnih pčela, što ukazuje na to da je ovakav način stvaranja i odgajanja matica duboko ukorenjen u evoluciji pčela i predstavlja ključnu strategiju opstanka kolonije. Ova otkrića pružaju nove uvide u kompleksne biološke procese koji oblikuju pčelinje zajednice i njihovu sposobnost preživljavanja.
