Tim naučnika sa Univerziteta u Bristolu razvio je inovativnu neinvazivnu metodu koja omogućava analizu mirisa drevnih egipatskih mumija. Ova tehnika omogućava identifikaciju hemijskih tragova balzamovanja bez oštećivanja uzoraka, što je značajan napredak u arheološkim istraživanjima, kako navodi najnovije istraživanje objavljeno na naučnom portalu Sajens Alert.
Tradicionalno, istraživači su se oslanjali na invazivne metode koje su uključivale sečenje delova zavoja i njihovo rastvaranje radi hemijske analize. Međutim, novi pristup fokusira se na ispitivanje isparenja organskih jedinjenja (VOC) koja se oslobađaju iz vazduha oko mumija. Ova metoda ne samo da čuva integritet uzoraka, već i otkriva materijale korišćene u procesu mumifikacije.
Egipatska mitologija i verovanja o zagrobnom životu pridavali su poseban značaj mirisu. U procesu balzamovanja korišćeni su začini i aromatične smole koje su služile za prikrivanje neprijatnih mirisa, ali i za zaštitu tela od štetočina i mikroorganizama. Naučnici su analizirali 35 uzoraka, uključujući delove smole, zavoja i ljudskog tkiva, iz 19 mumija koje potiču iz perioda od oko 2000. godine pre nove ere do 295. godine nove ere. Uzorci su prikupljeni iz muzeja u Evropi i Velikoj Britaniji, što obuhvata skoro ceo period mumifikacije u starom Egiptu.
Uzorci su smešteni u specijalne komore koje omogućavaju oslobađanje isparenja jedinjenja, koja su potom analizirana korišćenjem metoda gasne hromatografije i masene spektrometrije. Ove analize su otkrile prisustvo masti, voskova i smola koje su korišćene tokom balzamovanja. Rezultati su pokazali da su najčešći sastojci bili masti i ulja, pčelinji vosak, biljne smole i bitumen. Tokom vekova, recepture su se menjale, a u ranijim periodima korišćene su jednostavnije mešavine, dok su kasnije uključivani skuplji sastojci poput smola i ulja bora, kleke i kedra.
Autori studije ističu da različiti istorijski periodi pokazuju prepoznatljive hemijske profile, što sugeriše da analiza isparenja jedinjenja može biti korisna kao minimalno invazivna metoda za određivanje starosti mumija. Ova tehnika omogućava brzo i neinvazivno preliminarno ispitivanje, čime se čuva integritet dragocenih arheoloških uzoraka.
Ova inovacija predstavlja značajan korak napred u arheologiji, otvarajući nova vrata za istraživanje drevnih kultura i njihovih praksi. Tim naučnika sa Univerziteta u Bristolu postavlja temelje za buduća istraživanja koja će omogućiti dublje razumevanje egipatske civilizacije, a istovremeno očuvati njene dragocenosti za buduće generacije.
