Prvi tom „Istorije srpskog naroda u Jugoslaviji“ (1918–1941) predstavlja značajno delo Srpske književne zadruge (SKZ), koje se oslanja na prethodnu desetotomnu „Istoriju srpskog naroda“. Ova knjiga, predstavljena u Narodnoj biblioteci Srbije, donosi autorski pogled na istoriju Srba u Jugoslaviji kroz rad sedmorice autora, uključujući Stanislava Sretenovića, Dušana Fundića, Dragana Bakića, Vojislava Pavlovića, Aleksandra Milanovića, Slađanu Jaćimović i Igora Borozana.
Akademik Ljubodrag Dimić istakao je da knjiga predstavlja „veliki poduhvat“ i da se bavi ključnim pitanjima tog perioda, uključujući političke procese, međunarodni položaj, kulturni razvoj i odnose između Srba i Hrvata. Dimić je dodao da knjiga nije pisana iz komunističke perspektive, već sa naučničkog stanovišta, što omogućava autorima da unesu svoje lične poglede na prošlost. Tako se dobija mozaik različitih mišljenja, što omogućava čitaocima da razmatraju i kritički procene predstavljene informacije.
Knjiga, objavljena 2025. godine, sadrži 616 stranica i bogato je ilustrovana sa 88 strana ilustracija. Dimić je naglasio da će nakon objavljivanja Prvog toma biti prilike za dalju diskusiju među stručnjacima o pojedinim delovima knjige, što može dovesti do novih ideja i istraživanja. Sretenović, jedan od autora, istakao je da Srbi, ujedinjeni u jednu državu, nisu imali dovoljno resursa da razviju Jugoslaviju prema ambicijama srpske vlade iz 1918. godine.
Bakić je ukazao na to da je smena jugoslovenskog premijera Milana Stojadinovića označila kraj jedne epohe, dok je Pavlović napomenuo da je nakon njegovog pada Jugoslavija postala „još manje srpskom“. Prema njegovim rečima, sporazum Cvetković-Maček je u nekim aspektima podseća na Austro-Ugarsku i ono što su Hrvati zahtevali 1918. godine.
Dušan Babić, direktor Srpske književne zadruge, ocenio je da je „Istorija srpskog naroda u Jugoslaviji“ jedno od najvažnijih dela objavljenih u poslednjim godinama. Knjiga se zamišlja kao nastavak desetotomnog dela koje se završava 1918. godine, kada je formirana Kraljevina Srba, Hrvata i Slovenaca. Prvi tom pokriva period između Prvog i Drugog svetskog rata, u kojem su Srbi prvi put živeli u državi koju su stvorili svojom voljom, ali koja se nije zvala Srbija.
Babić je naglasio da Srbi nisu dobili mnogo sa Jugoslavijom, te da se ono što je 1918. izgledalo kao dobitak – objedinjavanje naroda u jedan državni okvir – vremenom pokazalo kao neuspeh. Postavlja se pitanje da li je vredelo odricati se sopstvene državne tradicije i stavljati se u isti rang sa poraženima u Prvom svetskom ratu. Ova pitanja, prema Babiću, očekuju čitaoce u daljim istraživanjima i razmatranjima.
U zaključku, „Istorija srpskog naroda u Jugoslaviji“ predstavlja značajan doprinos razumevanju složene istorije Srba u međuratnom periodu. Knjiga ne samo da pruža uvid u političke i kulturne aspekte tog vremena, već i otvara prostor za kritičku analizu i diskusiju među istoričarima i čitaocima. Ovaj tom može poslužiti kao osnova za dalja istraživanja i razmatranja o identitetu, kulturi i političkim previranjima u regionu tokom ključnih istorijskih trenutaka.
