U hercegnovskoj galeriji „Josip Bepo Benković“ nedavno je predstavljen „Leksikon arheologije Crne Gore“, značajno delo koje donosi sveobuhvatan pregled arheološke baštine Crne Gore, obuhvatajući period od praistorije do 16. veka. Ovaj leksikon sadrži podatke o 27 arheoloških lokaliteta iz Herceg Novog, čime se dodatno osvetljava bogatstvo kulturne baštine ovog područja.
Na otvaranju izložbe, direktorka Muzeja i Galerije, Gordana Krunić, istakla je da leksikon ne sadrži samo tekstualne informacije, već i fotografije, tehničku dokumentaciju i karte lokaliteta, što pruža jedinstven uvid u arheološko nasleđe Crne Gore. Ovaj sveobuhvatan pristup omogućava čitaocima da bolje razumeju arheološke pojmove, institucije i istraživače koji su se bavili ovom tematikom.
Predsednik hercegnovske Opštine, Stevan Katić, naglasio je značaj arheoloških istraživanja koja su sprovedena na ovom području, podsećajući na više desetina lokaliteta koji su zabeleženi, uključujući ilirske tumule i podvodna nalazišta. On je posebno istakao nedavna istraživanja zapadne kule gradskih zidina, kao i istraživanje pećine u Ljutom kršu, koja doprinose razumevanju istorije i kulture ovog geografskog područja.
Arheolog Radmila Ćapin, članica Redakcije Leksikona, pružila je detaljan pregled obuhvaćenih lokaliteta. U svom izlaganju, ona je navela da su od praistorijskih lokaliteta obrađeni pećine, tumuli i gradine, dok su podmorja obuhvatila lokalitete kao što su Podvodi na ulazu u zaliv, Karatoč, Kumborski tesnac, Mamula, Ribarice, kao i uvale Rose, Mirište i Žanjice. Ovi lokaliteti predstavljaju važne aspekte arheološkog nasleđa Crne Gore i ukazuju na bogatu istoriju koja seže hiljadama godina unazad.
Prema podacima iz Leksikona, sa teritorije opštine Herceg Novi obrađeno je ukupno 27 lokaliteta, što svedoči o značaju ovog područja za archeološka istraživanja. Magistar Dobrila Vlahović ukazala je na naučni, obrazovni i društveni značaj ovog izdanja, ističući da Leksikon može poslužiti kao vredan resurs za istraživače, studente i sve zainteresovane za arheologiju i istoriju Crne Gore.
Glavni urednik Dejan Gazivoda naveo je da Leksikon obuhvata oko 300 lokaliteta i više stotina članaka iz oblasti praistorije, antike i srednjeg veka. Ovaj opsežan rad predstavlja rezultat dugogodišnjih istraživanja i truda mnogih stručnjaka koji su se posvetili proučavanju arheološkog nasleđa Crne Gore.
Jedna od važnih karakteristika Leksikona je i njegova dostupnost u digitalnoj formi, kao i na engleskom jeziku, što će omogućiti širu distribuciju i pristup ovom značajnom izdanju. Ova odluka je posebno važna, jer omogućava da se arheološka baština Crne Gore predstavi i međunarodnoj javnosti, čime se doprinosi njenom prepoznatljivosti na svetskoj arheološkoj sceni.
Leksikon arheologije Crne Gore predstavlja značajan korak u očuvanju i promociji arheološkog nasleđa ovog područja. Njegovo objavljivanje ne samo da omogućava bolju dostupnost informacija o arheološkim lokalitetima, već i podstiče dalja istraživanja i edukaciju o bogatoj istoriji i kulturi Crne Gore. Ovaj projekat jasno pokazuje koliko su važne inicijative koje se bave očuvanjem kulturne baštine, jer ona ne samo da predstavlja deo identiteta naroda, već i bogatstvo koje treba čuvati za buduće generacije.
