Srbija godišnje izveze oko 130.000 tona povrća, od čega se najveći deo izvoza odnosi na zamrznuto povrće. Među najvažnijim izvozima su svež crni luk, šargarepa, krastavci i kornišoni, dok se paradajz i paprika izvoze u manjoj meri. Ove informacije su iznete u razgovoru sa predstavnicima Udruženja za poljoprivrednu i prehrambenu industriju Privredne komore Srbije.
Zamrznuto povrće, kao što su pečurke, paprika, mešano povrće, kukuruz šećerac i grašak, najviše se prodaje na inostranim tržištima. Krompir i svež paradajz najviše se izvoze u Crnu Goru, dok Srbija značajno iznosi svež paradajz i u Mađarsku. Naša zemlja takođe izvozi zamrznuti kukuruz šećerac u Irak, Belgiju i Francusku, dok Nemci i Česi kupuju lubenice iz Srbije. Belgijski i nemački kupci takođe su zainteresovani za zamrznutu papriku.
Godina 2024. obeležiće i izvoz kornišona iz opštine Žabalj, gde se očekuje da će sa 150 hektara i prosečnim prinosom od 23 tone po hektaru, ukupno 3.450 tona završiti u Nemačkoj. Na domaćem tržištu, sveži kornišoni se takođe prodaju, a njihova prerada se odvija u Nemačkoj.
Što se tiče zamrznutog graška, on se izvozi u Hrvatsku, Severnu Makedoniju i Bosnu i Hercegovinu, koja takođe kupuje svežu papriku iz Srbije. Šargarepu izvozimo u Hrvatsku, Bosnu i Hercegovinu, Crnu Goru i Bugarsku, a najveći proizvođači šargarepe na Balkanu dolaze iz Begeča, gde se svake godine sa oko 600 hektara proizvode i izvoze 20.000 tona šargarepe.
Jedan od domaćih proizvođača crnog luka izjavio je da planira da proda celokupnu godišnju proizvodnju od 450 tona u Albaniju i Bosnu i Hercegovinu. Njegov poslovni partner iz Drača, u Albaniji, godišnje kupi između 6.000 i 7.000 tona ovog povrća. Ovaj primer pokazuje da postoji značajan interes za srpske proizvode na inostranim tržištima.
Što se tiče začinske paprike, povrtari iz opštine Bački Petrovac su u ovoj sezoni proizveli čak 4.000 tona, koja je namenjena poznatim domaćim kupcima, kao i jednom stranu prerađivaču iz Hrvatske. Više od 90% ove proizvodnje se izvozi, dok samo mali deo ostaje za domaće tržište.
Docent dr Đorđe Vojnović sa Poljoprivrednog fakulteta u Novom Sadu ističe da Srbija ima dovoljno povrća za domaće potrebe, kao i za izvoz. On naglašava da, iako Srbija ostvaruje značajan izvoz povrća, i dalje je prisutan veći uvoz, posebno plodovitog povrća tokom zimskih i ranoprolećnih meseci. Ovo ukazuje na to da problem nije u kvalitetu domaće proizvodnje, već u organizaciji tržišta, skladištenju i ugovorenom plasmanu proizvoda.
Povrće iz Srbije je traženo na stranim tržištima, pre svega zbog visokog kvaliteta, koji se ogleda u većem sadržaju bioaktivnih jedinjenja, dobrom ukusu, aromi i mogućnosti dužeg čuvanja. Domaći povrtari imaju ustaljenu praksu klasiranja i pakovanja proizvoda u skladu sa domaćim i međunarodnim standardima, što je ključno za izvozna tržišta.
Prema statistici, u Srbiji se povrće gaji na površini od 110.000 do 120.000 hektara, od čega se 5.000 do 6.000 hektara odnosi na proizvodnju u zaštićenom prostoru. Na ovim površinama proizvede se oko 1,2 miliona tona povrća, uz dodatnih približno 400.000 tona koje se proizvode u baštama i okućnicama. Ova proizvodnja predstavlja značajan potencijal za dalji rast izvoza i jačanje pozicije Srbije na međunarodnom tržištu povrća.
